Mâm ngũ quả ngày Tết 2026: Ý nghĩa, cách chưng đẹp đủ đầy

Mâm ngũ quả ngày Tết là nét đẹp văn hóa truyền thống đặc sắc của dân tộc Việt Nam, thể hiện lòng biết ơn sâu sắc của con người đối với trời đất và tổ tiên. Trong không khí rộn ràng của Tết Nguyên đán 2026, việc chuẩn bị mâm ngũ quả là cách để gia đình thể hiện tình yêu quê hương và duy trì những giá trị văn hóa tốt đẹp. Từ miền Bắc đến miền Nam, mỗi vùng miền đều có cách bày mâm ngũ quả độc đáo, phản ánh đặc trưng địa phương và mang theo ước nguyện về một năm mới an khang, thịnh vượng.

Mâm ngũ quả ngày Tết là gì?

Mâm ngũ quả ngày Tết là mâm hoa quả gồm năm loại trái cây khác nhau, được con cháu dâng lên bàn thờ gia tiên vào dịp Tết Nguyên Đán. Tên gọi “ngũ quả” (năm loại quả) có nguồn gốc từ văn hóa phương Đông, nơi con số 5 tượng trưng cho nhiều ý nghĩa quan trọng như:

• Ngũ hành: Kim – Mộc – Thủy – Hỏa – Thổ, đại diện cho sự hài hòa và sinh sôi của vũ trụ.
• Ngũ phúc: Phú (giàu có), Quý (sang trọng), Thọ (sống lâu), Khang (mạnh khỏe) và Ninh (bình an).

Mỗi loại quả được chọn thể hiện những ước mong của gia chủ về một năm mới đủ đầy, sung túc và may mắn. Mặc dù tên gọi là “ngũ quả” nhưng ngày nay, nhiều gia đình có thể bày biện nhiều hơn 5 loại quả để mâm cỗ thêm phong phú, tùy thuộc vào điều kiện và sở thích của từng vùng miền.

Mâm ngũ quả gồm những loại quả gì?

Thông thường, mâm ngũ quả ngày Tết sẽ được bày đủ 5 loại quả tượng trưng cho ngũ hành và mang ý nghĩa cầu chúc năm mới bình an, sung túc. Tùy theo từng vùng miền, các loại quả có thể khác nhau, nhưng thường xuất hiện những loại sau:

• Chuối: Biểu trưng cho sự che chở, sum vầy và gắn kết gia đình.
• Bưởi hoặc phật thủ: Tượng trưng cho sự trọn vẹn, an khang, thịnh vượng.
• Cam, quýt, quất: Mang ý nghĩa tài lộc, may mắn và hanh thông.
• Xoài: Gợi mong ước “xài không thiếu”, cuộc sống đủ đầy.
• Đu đủ: Thể hiện sự sung túc, no đủ quanh năm.
• Dứa (thơm): Cầu mong con cháu sum vầy, hạnh phúc và phát đạt.
• Táo, lê, nho: Tượng trưng cho phúc khí, sự thuận hòa và tài lộc.
• Dưa hấu: Mang ý nghĩa về sự may mắn, thịnh vượng và tài lộc cho gia đình.

=> Tham khảo thêm: Danh sách những thứ cần chuẩn bị trước Tết Âm Lịch đầy đủ

Ý nghĩa mâm ngũ quả ngày Tết theo từng vùng miền

Hình ảnh mâm ngũ quả phản ánh rõ nét phong tục, tập quán và quan niệm văn hóa của từng vùng miền. Từ Bắc đến Nam, cách chọn lựa và sắp xếp trái cây trên mâm ngũ quả có sự khác biệt.

Mâm ngũ quả ngày Tết miền Bắc

Người miền Bắc thường bày mâm ngũ quả theo thuyết Ngũ hành (Kim – Mộc – Thủy – Hỏa – Thổ), chú trọng vào màu sắc và ý nghĩa của từng loại quả để cầu mong sự đầy đủ, an lành.

Mâm ngũ quả Tết miền Bắc thường có các loại trái cây như: chuối xanh, bưởi, phật thủ, sung, hồng, quất, ớt, dứa… Từng loại quả mang ý nghĩa riêng:

• Chuối xanh: tượng trưng cho sự sum vầy, đầm ấm.
• Bưởi vàng hoặc phật thủ: cầu mong sự may mắn, giàu sang, gia tiên phù hộ.
• Quất, hồng, ớt đỏ: tượng trưng cho sự may mắn, thịnh vượng.
• Dứa: với hương thơm đặc trưng, mang ý nghĩa phúc lộc, an lành.

Cách bày trí phổ biến là đặt nải chuối xanh ở dưới cùng nâng đỡ các loại quả khác, chính giữa đặt bưởi hoặc phật thủ, xung quanh điểm tô bằng hồng, quýt, táo, quất và ớt đỏ, tạo sự cân đối và rực rỡ.

=> Xem thêm: Top 20 món ăn ngày Tết miền Bắc đặc trưng, thơm ngon

Mâm ngũ quả miền Trung

Do khí hậu khắc nghiệt, trái cây miền Trung không đa dạng như miền Bắc hay miền Nam. Vì vậy, mâm ngũ quả miền Trung thường được bày theo tinh thần có gì cúng nấy, chú trọng sự thành tâm. Các loại quả thường thấy là thanh long, chuối, dứa, đu đủ, xoài, cam, quýt, dưa hấu, sung,… Ý nghĩa mâm ngũ quả Tết miền Trung chủ yếu hướng đến sự bình an, thuận hòa và ấm no.

=> Xem thêm: 20+ món ăn ngày Tết miền Trung không thể thiếu dịp xuân về

Mâm ngũ quả miền Nam

Người miền Nam thường bày mâm ngũ quả theo quan niệm dân gian “Cầu – Sung – Dừa – Đủ – Xoài”, gửi gắm lời cầu chúc một năm mới sung túc, đủ đầy và hạnh phúc. Cụ thể:

• Mãng cầu: cầu mong điều tốt lành.
• Sung: biểu tượng của sự sung túc, phú quý
• Dừa: mong sự vững chắc, thuận lợi
• Đu đủ: ước vọng cuộc sống đầy đủ
• Xoài: mang hàm ý tiêu xài không thiếu thốn

Bên cạnh đó, Tết miền Nam thường kiêng một số loại quả như chuối, cam, quýt, lê, vì cách phát âm gợi ý nghĩa không may mắn (như “chúi nhủi”, “cam chịu”, “lê lết”).

Khi bày trí, các loại quả to và nặng như dừa, đu đủ, xoài được đặt trước làm nền, sau đó mới bày các loại trái nhỏ hơn lên trên, tạo nên mâm ngũ quả đẹp mắt và vững chắc.

=> Đừng bỏ qua: 15+ món ăn ngày Tết miền Nam thơm ngon, đặc sắc nhất

=> Gợi ý các bài thuyết trình mâm ngũ quả ngày Tết

Cách bày mâm ngũ quả ngày Tết đẹp và ý nghĩa

Để có một mâm ngũ quả vừa đẹp mắt, vừa giữ trọn ý nghĩa phong tục, bạn cần nắm rõ các nguyên tắc chung, cách sắp xếp cân đối và những mẹo nhỏ để giữ trái cây tươi lâu trong suốt những ngày Tết.

Nguyên tắc chung khi bày mâm ngũ quả

Để mâm ngũ quả vừa đẹp, vừa chuẩn nét đẹp truyền thống, bạn cần nắm vững các nguyên tắc cơ bản sau:

• Tính Ngũ Hành: Các loại quả được chọn nên hài hòa về màu sắc, tượng trưng cho Ngũ hành (Kim – Mộc – Thủy – Hỏa – Thổ), mang ý nghĩa cân bằng và mang lại tài lộc.
• Ý nghĩa tên gọi: Mỗi loại quả đều mang một ý nghĩa tốt đẹp. Ví dụ: chuối (sum vầy), bưởi (an khang), đu đủ (đủ đầy), xoài (tiêu xài thoải mái).
• Bày theo tầng lớp: Quả to, chắc chắn đặt ở dưới, quả nhỏ, mềm đặt lên trên.
• Số lượng quả: Thường là số lẻ (3 – 5 – 7) tượng trưng cho sự may mắn, thịnh vượng.

Cách bày mâm ngũ quả đẹp và ý nghĩa

Để có một mâm ngũ quả đẹp đơn giản nhưng trang trọng, cần áp dụng nguyên lý tam giác và đối xứng trong việc sắp xếp.

• Bước 1. Chọn và chuẩn bị các loại quả: Hãy chọn các loại quả còn xanh, cứng, không bị dập nát để đảm bảo mâm ngũ quả tươi lâu. Lau sạch các loại quả trước khi bày biện.
• Bước 2. Bày quả to, nặng làm nền: Với mâm ngũ quả miền Bắc, hãy đặt nải chuối xanh làm nền ở dưới cùng. Nải chuối lớn, cong ra phía ngoài giúp tạo thế vững chãi. Với mâm ngũ quả miền Nam, hãy đặt quả đu đủ hoặc mãng cầu ở trung tâm, làm điểm tựa cho các loại quả khác.
• Bước 3. Xếp các loại quả lớn lên trên: Đặt quả bưởi hoặc dưa hấu lên trên, ở vị trí cao nhất. Xung quanh quả bưởi/dưa hấu, hãy đặt các loại quả có kích thước lớn khác như xoài, dứa.
• Bước 4. Bày các loại quả nhỏ xen kẽ: Lấp đầy các khoảng trống bằng những loại quả nhỏ hơn như quất, cam, táo, hồng, sung. Sắp xếp xen kẽ các loại quả có màu sắc khác nhau để tạo sự nổi bật và hài hòa.
• Bước 5. Trang trí: Thêm một vài cành hoa tươi như hoa cúc, hoa lay ơn hoặc một vài đồng tiền vàng trang trí để mâm ngũ quả thêm phần sinh động, rực rỡ.

=> Có thể bạn quan tâm:

• Cách trang trí bàn thờ ngày Tết phong thủy, đón xuân an lành
• 10 mẫu cắm hoa bàn thờ ngày Tết đẹp, ý nghĩa, đơn giản
• Khám phá những phong tục ngày Tết cổ truyền của Việt Nam

Mẹo giữ mâm ngũ quả tươi lâu, trưng bày nhiều ngày

Để mâm ngũ quả luôn tươi mới trong suốt những ngày Tết, bạn nên áp dụng các mẹo sau:

• Hãy chọn các loại quả còn xanh, cứng, chưa chín hẳn. Chuối nên chọn nải còn xanh già, bưởi còn tươi cuống, dừa và đu đủ còn cứng.
• Tránh rửa quả bằng nước ngay khi mua về. Thay vào đó, bạn dùng một khăn mềm ẩm lau sạch bụi bẩn bên ngoài vỏ. Việc này giúp lớp phấn tự nhiên trên quả được giữ nguyên, bảo vệ quả khỏi vi khuẩn và hơi nước.
• Đặt mâm ngũ quả ở nơi khô ráo, thoáng mát, tránh ánh nắng mặt trời chiếu trực tiếp hoặc nơi có nhiệt độ cao.
• Hằng ngày, bạn nên kiểm tra mâm ngũ quả. Nếu có quả nào bắt đầu chín hoặc có dấu hiệu hỏng, hãy thay thế ngay để tránh ảnh hưởng đến các loại quả khác.
• Với những quả có hình dáng tròn, khó cố định như dừa hoặc bưởi, bạn có thể dùng một chút keo nến hoặc que tăm nhỏ để dán cố định vào mâm, giúp mâm ngũ quả vững chắc hơn.

Gợi ý một số mâm ngũ quả ngày Tết đẹp, sung túc

Để chuẩn bị mâm ngũ quả ngày Tết vừa đẹp mắt vừa mang lại ý nghĩa cầu tài lộc, may mắn cho gia đình, bạn có thể tham khảo những gợi ý sau:

Mâm ngũ quả miền Bắc truyền thống: Nải chuối xanh đặt dưới cùng, chính giữa bày quả bưởi hoặc phật thủ, xung quanh xen kẽ quất vàng, hồng đỏ, ớt chín, tạo nên mâm ngũ quả cân đối, rực rỡ và đủ đầy Ngũ hành.

Mâm ngũ quả miền Trung đơn giản mà trang trọng: Mâm ngũ quả có thể gồm dưa hấu đỏ, thanh long hồng, chuối xanh, cam chín, dứa thơm. Tuy giản dị nhưng lại toát lên sự chân thành và ấm cúng.

Mâm ngũ quả miền Nam “Cầu – Sung – Dừa – Đủ – Xoài”: Bày theo ý nghĩa “cầu sung vừa đủ xài”, tượng trưng cho mong muốn no đủ, sung túc cả năm. Gia chủ có thể thêm trái thơm (dứa) để tỏa hương may mắn, hoặc thêm trái chôm chôm, mãng cầu để mâm quả thêm phong phú.

Mâm ngũ quả hiện đại, sáng tạo: Kết hợp trái cây truyền thống cùng những loại quả nhập khẩu như nho, táo, lê, kiwi… để làm phong phú thêm sắc màu và hình thức bày trí. Điểm nhấn của mâm ngũ quả có thể là hoa sen, hoa cúc,… Tuy hiện đại nhưng mâm trái cây vẫn giữ được tinh thần tôn kính tổ tiên.

Mâm ngũ quả kết hợp phong thủy: Sử dụng đủ 5 màu tượng trưng cho Ngũ hành: xanh (chuối, dưa hấu), đỏ (hồng, ớt, táo), vàng (bưởi, cam, quýt), trắng (lê, mận trắng), đen (nho đen, mận tím). Cách bày này mang ý nghĩa hài hòa âm dương, cân bằng vũ trụ, đem lại thịnh vượng và bình an.

Một số lưu ý khi bày mâm ngũ quả ngày Tết

Khi bày mâm ngũ quả ngày Tết, bạn nên lưu ý những điểm quan trong sau đây để mâm quả vừa đẹp vừa chuẩn phong thủy:

• Mâm ngũ quả nên được bày từ 30 Tết và giữ nguyên trong suốt ba ngày Tết.
• Không sử dụng quả giả, quả nhựa trong mâm cúng vì điều này được coi là thiếu thành kính và không mang lại may mắn.
• Tránh rửa quả trước khi bày để không làm mất đi lớp phấn tự nhiên trên vỏ quả, khiến quả dễ bị héo úa, thối rữa nhanh hơn.
• Số lượng từng loại quả cũng cần được chú ý, nên chọn số lẻ và tránh số 4 (tứ – tử) theo quan niệm phong thủy.
• Sắp xếp quả theo quy tắc, không đặt lộn xộn để thể hiện sự trang nghiêm.
• Bày mâm ngũ quả cân đối, hài hòa màu sắc. Nên sắp xếp quả to ở dưới, quả nhỏ ở trên, xen kẽ các màu đỏ, vàng, xanh để tạo sự nổi bật.
• Đặt mâm ngũ quả ở chính giữa, phía trước các lễ vật khác trên bàn thờ để thể hiện sự trang trọng và tôn kính với gia tiên.

Mâm ngũ quả ngày Tết là một nét đẹp văn hóa truyền thống, thể hiện lòng biết ơn sâu sắc với ông bà, tổ tiên và niềm tin vào một năm mới tươi đẹp. Qua những thế hệ, vùng miền, tuy có sự thay đổi trong cách thức bày biện và lựa chọn loại quả, nhưng ý nghĩa thiêng liêng và giá trị nhân văn của mâm ngũ quả vẫn được duy trì và trân trọng.

Nếu bạn đang tìm hộp quà Tết hay giỏ quà Tết sang trọng, ý nghĩa để biếu tặng người thân, đối tác hay khách hàng, Mua Quà Tết chính là lựa chọn uy tín với đa dạng mẫu mã. Chúng tôi cam kết sản phẩm chính hãng, bày trí tinh tế, giá cả linh hoạt, giúp bạn gửi gắm trọn vẹn lời chúc an khang, thịnh vượng trong dịp Tết Nguyên đán.

Liên hệ ngay hotline 0977.898.007 | 0942.660.369 để được hỗ trợ nhanh nhất!

Nguyễn Thanh Hiền

Nguyễn Thanh Hiền là người đứng sau định hướng nội dung và chiến lược quà tặng của Muaquatet.vn, với hơn 15 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực quà Tết doanh nghiệp, đồ uống nhập khẩu và giải pháp quà biếu cao cấp cho khách hàng B2B. Chị trực tiếp tham gia tư vấn, tuyển chọn sản phẩm và xây dựng tiêu chuẩn nội dung nhằm giúp công ty chọn quà tặng tinh tế.